close
تبلیغات در اینترنت
لک پرس
لک پرس
رسانه فرهنگی قوم لک
مطالب پر بازدید
مطالب تصادفی
نگاره های سنگ قبر مناطق لک نشین

نگاره های سنگ قبر مناطق لک نشین

زمانی انسان برای انتقال ذهنیات خود از نگاره ها استفاده می کرد و هر کدام از این خطوط و نقوش دنیایی معنی در پس خود داشتند. پادشاهان و کشور گشایان نیز از این روش برای اثبات پیروزی و تسلط و قدرت خود بر دیگران، استفاده می کردند. این پادشاهان بر روی دیوار کاخها و دیواره ی سنگی کوهها این کار را می کردند و از هر نمادی برای تبیین مقاصد خود استفاده می کردند.

در تخت جمشید با این طرز نگارش زیاد آشنا هستیم، در بیستون و طاقبستان و دیگر جایهای ایران می توان از روی نگاره های کنده شده به تفسیر و تبیین منظور این پدیده های دست ساز انسان پی برد.
آنچه بر روی سنگ قبرهای مناطق غرب ایران موجود است چیزی غیر از این نیست. در مناطق بختیاری نشین علاوه بر نگاره سازی با تصاویر بر روی سنگ قبر، سنگهایی را به شکل شیر که نماد قدرت و شجاعت متوفی می باشد، تراشیده اند و بر روی قبر نصب کرده اند.
در مناطق لک نشین مخصوصا کوهدشت و دره شهر هم برای اینکه ویژگیها و خصوصیات اخلاقی و دینی و رفتار شخص را در بین مردم گوشزد کنند در واقع باید چشم زد کنند به این روش روی آورده اند. برای توصیف و رمز گشایی این نمادها گاه باید به تاریخ باستانی و اسطوره ای این مردمان مراجعه کرد.
این روش در زمانهای مختلف در حال دگرگونی و پوست اندازی بوده است. هم اکنون دیگر کسی این موارد ۵۰ یا صد سال پیش و تا ابتدای تاریخ را در دستور کار دارد. چنانچه بر روی قبر آیه ای از قرآن و مشخصات سجالی متوفی و گاه شعری که نماینده ی احساسات باز ماندگان و شاید کمی هم شمه ای از روحیات متوفی باشد، ثبت می شود و آن هم با خطی زیبا از خطاطی با ذوق.
اما در گذشته ها چنانچه شخص اهل سوار کاری و شکار با اسب و کمان بود بر روی قبرش از تصویر اسب و دیگر ملزومات شکار استفاده می شد. این تصویرهای در ر ابطه ی با اسب که بر روی سنگ قبر نقش می بست، می توان دو منبع را جستجو کرد، یکی در شاهنامه فردوسی و آن زمانیست که اسب سیاوش را کتل می کنند و همه ی ملزومات پهلوانی این بزرگ مرد را بر روی آن گذاشته اند و بزرگان آن را مشایعت می کنند.
 یکی از مراسم در هنگام مرگ مردان جنگ آوروسوار کار در میان اقوام لک کتل  کردن است و آن به این صورت است که اسب متوفی را با تکه هایی از سیاه چادر می پوشانند و زین را وارونه بر اسب می گذارند وتفنگ او را به صورت وارونه در یک طرف زین می آویزند. این رسم نیز بر گرفته از آیین های باستان است که در شاهنامه به آن اشاره شده است.
كتل كردن kotal kerden
بيشتر براي افراد شاخص و نامدار و بزرگ خاندان اجرا مي شد. در اين مراسم چند راس اسب را سياه پوش كرده وشمشير ياتفنگ را كه نماد جنگاوري وقدرت متوفي بود به صورت وارونه به زين اسبان مي آويختند. يك سربند مشكي حرير را كه به گلبندي (گلوني) معروف بودبه صورت قطري بر اسب مي پوشيدند بطوري كه تمام روي زين را بپوشد و تا زير شكم پايين آيد. يك سر آن را با يال اسب گره ميزدند و سر ديگر آن را به قوشقن (پاردم) اسب مي بستند. گاهي افراد زيادي كه علاقه ي شديدي به متوفي داشتند يا از رعايا واطرافيان وي بودند سياه چادر (پلاس) بر تن مي كردند‏، كه به آن پلاس پوشيدن مي گفتند. 
نمونه ی این کار در ایران باستان تشییع اسفندیار توسط پشوتن است.
پشوتن همی بود پیش سپاه
بریده بش ودم اسب سیاه
برو بر نهاده نگون سار زین
ز زین اندر آویخته، گرز کین
همان نامور خود و خفتان اوی
همان جامه ومغفر جنگجوی
دیگری در مورد باورهای مردمان زاگرس نشین مخصوصا ساکنان اصلی سیمره که بی شک اجداد لکها هستند و مردگان خود را اگر مرد بودند همراه اسب و زین و یراق و دیگر ملزومات دفن می کردند که خانم فریا استارک به آن اشاره دارد و اصلا ماموریت ایشان پیدا کردن اینگونه قبرها بود و در نورآباد و الشتر به دنبال آنها می گشته است.
هم اکنون هم بر روی سنگ قبرها تصویری از اسب با ملزومات یا بدون آن که بر میخی بسته شده است و نگران سوار کار خود است و شعر منوچهر آتشی را به یاد می آورد:
اسب سفید وحشی 
بر آخور ایستاده گرانسر
اندیشناک سینه ی مفلوک دشتهاست
اسب سفید سر کش 
بر راکب نشسته گشوده یال خشم
جویای عزم گمشده ی اوست و.........
فولکلورهای «موگه» نیز این نگارەها را تقویت کردەاند و نمودی از باورهای حک شده بر روی قبرهاست.
سوار بو بینم سواریت چوینه
نوم زینت مخمل کار هرسینه
نویسنده: مهدی زینی
تعداد بازدید از این مطلب: 11
موضوعات مرتبط: تاریخ ,
|
امتیاز مطلب : 5
|
تعداد امتیازدهندگان : 1
|
مجموع امتیاز : 5




می توانید دیدگاه خود را بنویسید

نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتیرفرش کد امنیتی